Οι Κανταδόρικες Παρέες του Ναυπλίου

Μουσική, μνήμη και παράδοση 1920–1970

Υπάρχουν μνημεία που τα γνωρίζουμε από την πέτρα τους.

Και υπάρχουν μνημεία που δεν χτίστηκαν ποτέ από πέτρα, αλλά από φωνές, μελωδίες, ανθρώπινες συναντήσεις και μνήμες.

Σε αυτή την άυλη πολιτιστική κληρονομιά ανήκουν και οι κανταδόρικες παρέες του Ναυπλίου, μια ξεχωριστή μουσική παράδοση που άνθισε στις γειτονιές της πόλης από τις πρώτες δεκαετίες του 20ού αιώνα και συνέχισε να ζει μέχρι τις μεταπολεμικές δεκαετίες.

Στην Πρόνοια, στον Ψαρομαχαλά, στην παλιά πόλη, στις ταβέρνες και στις γειτονιές του Αναπλιού, άνθρωποι της καθημερινής εργασίας —τεχνίτες, ράφτες, τσαγκάρηδες, αργυροχρυσοχόοι, υπάλληλοι και νέοι της εποχής— έφτιαχναν τις δικές τους μουσικές παρέες. Δεν ήταν επαγγελματίες μουσικοί. Ήταν, όπως χαρακτηριστικά αποτυπώνεται στην ιστορική έρευνα, «ιδεολόγοι ερασιτέχνες».

Κι όμως, μέσα από τα όργανα και τις φωνές τους διαμόρφωσαν ένα σημαντικό κομμάτι της μουσικής φυσιογνωμίας του Ναυπλίου.

Από την παρέα του ποιητή Λεκόπουλου – Αναπλιώτη και τα γλέντια στην ταβέρνα του Μπλατσάρα, του ξακουστού ψαρά και μπουζουξή του Ψαρομαχαλά, έως την Ορχήστρα Νέων Καλλιτεχνών Ναυπλίου του μουσικοδιδασκάλου Μίμη Χονδρογιάννη, δημιουργήθηκε ένας κόσμος όπου η μουσική περνούσε από στόμα σε στόμα και από γενιά σε γενιά.

Το φοξ τροτ και το ταγκό έφτασαν στο Ναύπλιο και συνάντησαν τις τοπικές μουσικές ευαισθησίες. Η χαβάγια, με τον ιδιαίτερο και πρωτόγνωρο για την εποχή ήχο της, έγινε χαρακτηριστικό στοιχείο των κανταδόρων, με τους Προνοιώτες Κόχυλα και Γιώργο Δημόπουλο να συγκαταλέγονται στους πρωτοπόρους χαβαγίστες.

Κάθε Σάββατο, οι μουσικές παρέες έβγαιναν στους δρόμους της πόλης και στις ταβέρνες της. Για λίγες ώρες, η δύσκολη καθημερινότητα υποχωρούσε και η μουσική δημιουργούσε έναν χώρο ελευθερίας, συντροφικότητας και χαράς.

Κάπως έτσι γεννιέται η ζωντανή μνήμη ενός τόπου.

Όχι μόνο μέσα από τα μεγάλα ιστορικά γεγονότα και τα μνημεία που καταγράφονται στα βιβλία, αλλά και μέσα από τους ανθρώπους που έζησαν, εργάστηκαν, τραγούδησαν και ονειρεύτηκαν στους δρόμους του.

Τα «αηδόνια του Αναπλιού», ο Μίμης Μπέλιας και ο Μίμης Παπαθανασίου (Κοφινιώτης), αλλά και πολλοί ακόμη νέοι μουσικοί, μαθήτευσαν μέσα σε αυτό το περιβάλλον και έγιναν φορείς μιας παράδοσης που σήμερα αποτελεί πολύτιμο τεκμήριο της κοινωνικής και πολιτιστικής ιστορίας του Ναυπλίου.

Η μουσική αυτή παράδοση δεν είναι απλώς μια νοσταλγική ανάμνηση.

Είναι άυλο μνημείο.

Ένα μνημείο χωρίς τείχη και θεμέλια, που όμως έχει τη δική του γεωγραφία: τις γειτονιές, τις πλατείες, τα καπηλειά, τις ταβέρνες και τα σπίτια όπου ακούστηκαν κάποτε οι πρώτες νότες.

Και έχει τη δική του αρχαιολογία: τα ίχνη που άφησαν πίσω τους οι άνθρωποι, τα τραγούδια, οι μαρτυρίες, τα μουσικά όργανα και οι ιστορίες τους.

Την Κυριακή 6 Σεπτεμβρίου 2026, το Μουσικό Σχολείο Αργολίδας ανασύρει αυτή τη μνήμη και την μεταφέρει στη σκηνή, παρουσιάζοντας τις «Κανταδόρικες Παρέες του Ναυπλίου: Μουσική, Μνήμη και Παράδοση (1920–1970)».

Μια μουσική περιήγηση σε ένα Ναύπλιο που δεν υπάρχει πια με την ίδια μορφή, αλλά εξακολουθεί να ζει μέσα στις μελωδίες του.

Η ιστορική έρευνα και η επιστημονική τεκμηρίωση των Βασίλη Κορολή και Αλέξανδρου Φουκαρά, μέσα από τη μελέτη τους «Αναπλιώτες Κανταδόροι 1920–1970 | Ιδεολόγοι ερασιτέχνες», φωτίζει αυτή την ιδιαίτερη πτυχή της τοπικής μουσικής ιστορίας.

Και το Μουσικό Σχολείο Αργολίδας δίνει σήμερα στις παλιές εκείνες φωνές μια νέα ζωή.

Γιατί η πολιτιστική κληρονομιά δεν είναι μόνο ό,τι σώζεται σε ένα μουσείο.

Είναι και ό,τι εξακολουθεί να μπορεί να ακουστεί.

Κυριακή 6 Σεπτεμβρίου 2026 | Ώρα 20:00
Ρωσικά – «Λιοντάρι των Βαυάρων»

Εκεί, μέσα στο ιστορικό τοπίο του Ναυπλίου, η μουσική θα γίνει για ακόμη μία φορά δρόμος προς τη μνήμη.

Και οι παλιές καντάδες θα επιστρέψουν εκεί όπου γεννήθηκαν:

στους δρόμους του Αναπλιού,
στις γειτονιές των ανθρώπων,
στην καρδιά μιας πόλης που, πριν γίνει ανάμνηση,
ήξερε να τραγουδά.

Συντελεστές

Μουσικοί

Κουϊκόγλου Βασίλης (κιθάρα) Κωστάκης Κωστής (χαβάγια) Μανώλη Μαρία (ακορντεόν)

Μαρίνης Σπύρος (διδασκαλία κλαρινέτου)

Μιχαλάκη Χριστίνα (διδασκαλία φωνητικού συνόλου) Μπαλτάση Δανάη (πιάνο)

Παπαϊωάννου Νικόλαος (βιολί) Παππά Μαρία (κλασική κιθάρα

Συμμετέχουν οι μαθητές του Μουσικού Σχολείου Αργολίδας Αργυρόπουλος Γιάννης

Αθανασίου Δήμητρα-Ραφαέλα

Διαμαντής Δημοσθένης (κλαρινέτο – φωνή)

Ζαφείρη Μαρία (φωνητική προετοιμασία: Κίμων Βασιλόπουλος) Θεμελής Γιάννης

Καρίβαλη Θοδώρα

Κατσούρη Φιλίππα (ακορντεόν – φωνή) Μολές Ιωάννης-Ραφαήλ Νικολακοπούλου Δώρα Παπαδημητρίου Μαρία

Αφήγηση Καλποδήμου Καλλιόπη Μανώλη Μαρία

Ιστορική Έρευνα και Επιμέλεια – Επιστημονική Τεκμηρίωση

Κορολής Βασίλης- Φουκαράς Αλέξανδρος, απόφοιτοι του Τμήματος Λαϊκής και Παραδοσιακής Μουσικής του ΤΕΙ Ηπείρου, συγγραφείς της μελέτης με τίτλο «Αναπλιώτες Κανταδόροι 1920-1970 | Ιδεολόγοι ερασιτέχνες».

Ειδικές Συμμετοχές Μπαρμπάκη Μαρία

Διδάκτωρ Μουσικολογίας – Ομιλήτρια Δάρας Μήτσος- Κουϊκόγλου Βασίλης